Merlijn Schoonenboom

Journalist en historicus Merlijn Schoonenboom was Duitsland-correspondent voor de Volkskrant tussen 2009 en 2012 en schrijft nu nog over dat land voor onder andere de Groene Amsterdammer en Duitslandweb. Hij woont en werkt in Berlijn. In 2013 verscheen zijn boek 'Waarom we ineens van de Duitsers houden (maar ze daar zelf van schrikken)'. In februari 2016 verscheen hiervan een geactualiseerde herdruk.

DIA website

Migratie beheerst opnieuw Duitse publieke debat

Achtergrond 28 november 2023

Acht jaar na de vluchtelingencrisis van 2015 beheerst het migratiethema opnieuw het Duitse publieke debat. Maar er is nu wel een groot verschil met de felle discussies van toen: waar destijds de Willkommenskultur voor de vluchtelingen de boventoon voerde, is de meerderheid van de...

Lees meer

Een andere 9 november

Columns 10 november 2023 Merlijn Schoonenboom

9 november? Dat is toch de val van de Muur? In de bijna 15 jaar dat ik in Duitsland woon, was het duidelijk welke van de drie historische gebeurtenissen op 9 november als eerste herdacht diende te worden: die van 1989. Dit jaar was het voor het eerst anders en ging alle aandacht,...

Lees meer

De Duitse staatsraison

Columns 17 oktober 2023 Merlijn Schoonenboom

Vrijwel direct nadat de Hamas Israël was binnengevallen, verplaatste het zwaartepunt van de Duitse discussies erover zich naar de reacties in het eigen land. Natuurlijk, op alle westerse, democratische landen heeft de nieuwe oorlog een heftige uitwerking. Maar het is niet moeilij...

Lees meer

Een zeer Duits syndroom

Columns 11 september 2023 Merlijn Schoonenboom

‘Schönbaum? Ben jij dan ook Joods?’ Mijn collega uit de andere kamer stak zijn hoofd opvallend enthousiast tussen de deur. Hij had gehoord hoe ik aan de telefoon een tafel in een Berlijns restaurant had gereserveerd, en om het spellen van het Nederlandse ‘Schoonenboom’ voor de ke...

Lees meer

Die Linke in bestaanscrisis

Achtergrond 01 september 2023

Het voortbestaan van Die Linke, de kleinste oppositiepartij in het Duitse parlement, wordt al langer betwijfeld, maar nu het prominente partijlid Sahra Wagenknecht erover denkt om een eigen partij op te richten, lijkt het einde snel dichterbij te komen. Heeft een partij links van...

Lees meer

Overvloed en onbehagen

Columns 03 augustus 2023 Merlijn Schoonenboom

Daar gaat er weer een, met een flink tempo fietst hij langs me. Twintigers op prijzige designer e-bikes; het is het eerste dat me opvalt nu ik een paar dagen in Amsterdam verblijf. Het zijn er niet slechts een paar, maar behoorlijk veel. Ondenkbaar zou zoiets zijn in Berlijn - en...

Lees meer

Een ideologisch seksschandaal

Columns 03 juli 2023 Merlijn Schoonenboom

Daar is het toch weer gebeurd, deze keer zelfs zonder dat ik het zag aankomen. Nadat de Duitse media zich begin juni met een opvallende massaliteit op het seksschandaal rond de zanger van de band Rammstein hadden gestort, ging de discussie plotseling moeiteloos over in een ideolo...

Lees meer

De nieuwe Berlijnse tweedeling

Columns 05 juni 2023

De vraag van de twee scholieren was precies de juiste. Ter voorbereiding van het Berlijn-bezoek van hun klas mailden ze me in hoeverre de voormalige deling van de stad zich nu nog in stedelijke verkiezingsuitslagen reflecteert. Mijn eerste reactie was ontkennend: een heldere Oost...

Lees meer

De vermoorde componist

Columns 02 mei 2023 Merlijn Schoonenboom

Het dilemma na afloop van het concert verrast me toch eventjes. Na de uitvoering van het werk van de Nederlandse componist Dick Kattenburg legt een van de musici de vraag op tafel: ‘Zou het niet nóg beter zijn’, zegt hij, ‘als we de muziek gewoon zouden spelen om de muziek zelf,...

Lees meer

Een Duits gezicht

Columns 29 maart 2023 Merlijn Schoonenboom

‘Wat kijken ze hier treurig!’ Het is een van de eerste dingen die mijn nichtje, 10 jaar oud, tegen me zegt. Ze is uit Amsterdam in Berlijn op bezoek, en het verschil in gezichtsuitdrukking is het eerste dat haar opvalt als ze bij ‘mijn’ U-Bahn-station uitstapt. De Duitse hoofdste...

Lees meer

Merlijn Schoonenboom

Meer Het instituut